X
تبلیغات
پزشكي - لقاح مصنوعي چيست
به نام او كه نامش دوا و يادش شفاست

 

110105janin.jpg

 

يکي از شيوه هاي غلبه بر مشکل ناباروري زوجين، لقاح مصنوعي در لوله آزمايش (IVF) است.

در اين روش تخمک آماده باروري را به کمک روش هاي جراحي از بدن زن و اسپرم هاي داراي قدرت باروري را از مرد گرفته و در شرايط کنترل شده در لوله آزمايش قرار مي دهند.

سپس تخمک بارور شده را بدست آورده و در مرحله بعد به منظور انجام تقسيمات سلولي در اين تخم آن را در محيط کشت مناسب قرار مي دهند. بعد از آن جنين را به بدن مادر منتقل مي کنند. تفاوت در انواع  روش هاي  IVF نيز به دليل تفاوت در انجام هريک از مراحل بالاست.

عملIVF براي اولين بار در دنيا در سال 1978 در انگلستان و بوسيله يک جنين شناس به نام دکتر «ادوارز» و يک متخصص زنان به نام دکتر«استپتو» با موفقيت انجام شد و پس از آن در سراسر جهان به سرعت جايگاه خود را پيدا کرد به طوري که تا کنون حدود 20 هزار کودک به اين روش در دنيا متولد شده اند.

از ديگر موفقيت هاي بدست آمده در اين روش، افزايش شانس بارداري هاي متوالي و چند باره است. ميزان موفقيت در اين روش به عوامل مختلفي وابسته است، از جمله سن زوجين و نيز درجه سلامت توليد مثلي در آنها. با وجود اين شانس، موفقيت از بيماري به بيمار ديگر متفاوت است و به منظور تخمين اين شانس لازم است فاکتور هاي تاثير گذار بر آن به صورت جامع در همه کساني که تحت اين عمل قرار گرفته اند بررسي شود.

برخي از دلايل ناباروري که باعث مي شوند اين روش در دستور کار قرار گيرد به شرح ذيل است:

  • وجود مشکل در لوله رحم زن

    ممکن است لوله فالوپ (لوله رحمي) مسدود باشد و يا آسيب ديده باشد. اين امر باعث مي شود که اسپرم در رسيدن به تخمک دچار مشکل شود و يا تخمک بارور شده (زيگوت) قادر به عبور از لوله و رسيدن به حفره شکمي نشود.

  • وجود مشکل در اسپرم مرد

    به اين معنا که تعداد اسپرم هاي مرد کمتر از حد طبيعي باشد و يا حرکتشان کم باشد و يا اينکه قدرت بارور سازي تخمک را عليرغم رسيدن به آن نداشته باشند.

  • وجود مشکل در تخمدان زن

    ممکن است تخمدان ها قادر به رها کردن تخمک و يا توليد تخمک نباشند.

  • حالات غير طبيعي رحم زن

  • وجود بيماري هاي آندومتر در زن

    در اين حالت جنين قادر به لانه گزيني در رحم نيست.

  • وجود تومور هاي فيبروييدي در زن

    در گذشته، گرفتن تخمک از زن به کمک روش هاي جراحي انجام مي گرفت. اما امروزه با پيشرفت  روش هاي سونوگرافي، عمل جراحي کمتر در دستور کار قرار مي گيرد. در روشIVF بدون عمل  جراحي، ابتدا به منظور فراهم آوردن يک محيط مناسب در بدن زن و همچنين افزايش شانس دستيابي به چندين تخمک بالغ و سالم، زن تحت يک پروسه آماده سازي متمرکز و فشرده حدود دو هفته اي قرار مي گيرد. در اين روش با استفاده از داروهاي بارداري، بيمار يک هفته تحت هورمون درماني قرار مي گيرد. همچنين به منظور تشخيص زمان مناسب براي گرفتن تخمک، آزمايش خون و سونوگرافي از تخمدان ها انجام مي شود.

    اين آزمايش ها به صورت روزانه انجام مي شوند، کمي قبل از تخمک گذاري، با يک عمل جراحي سرپايي و تحت بيهوشي موضعي، تخمدان ها به کمک يک اولتراسوند قابل روئت مي شوند، سپس پزشک سوزن مخصوص را با راهنمايي اولتراسوند از راه واژن به تخمدان ها رسانده و به اين طريق تخمک هاي سالم و رسيده را در قالب مايع  فوليکول از تخمدان مي گيرد.

    مايع فوليکول به دست آمده در مرحله بالا، توسط يک جنين شناس تحت آزمايش ميکروسکوپي قرار گرفته و تخمک ها در آن تعيين مکان شده، برداشته مي شوند.

    سپس جنين شناس اسپرم ها و تخمک قادر به لقاح را در مجاورت يکديگر قرار مي دهد. معمولاً سلول تخم (زيگوت) ايجاد شده، در اين مرحله دو يا سه بار تقسيم شده و بهPre Embryo تبديل مي شوند.

    اين توده سلولي کوچک در ظروف آزمايشگاهي در يک محيط مغذي نگهداري مي شود. اين محيط طوري مهيا شده که شبيه لوله هاي فالوپ عمل مي کنند.

    دو روز بعر از لقاح توسط وسيله مخصوصي Pre Embryo به رحم منتقل مي شود.در اين مرحله نيز به منظور قرار گيري توده سلولي در مکاني مناسب از اولتراسوند استفاده مي شود. اين عمل 5 تا 10 دقيقه طول مي کشد. معمولاً قبل از انجام عمل به زنان توصيه مي شود که مقدار زيادي آب بنوشند تا مثانه در حالت پر يا نيمه پر قرار گيرد و به قابل روئت شدن آندومتر و افزايش دقت در انتقال جنين به محل مناسب کمک کند.

    بعد از قرار گرفتن Pre Embryo در ديواره رحم، بيمار به مدت يک ساعت در تختخواب استراحت مي کند و سپس مرخص شده و توصيه مي شود که از انجام فعاليت هاي سنگين تا 48 ساعت پرهيز کند.

    با توجه به اينکه توانمندي يک تخمک در لقاح طبيعي 25 درصد است، پيشرفت هاي اخير در درمان ناباروري توانسته توانايي تخمک در لقاح خارج رحم را به 12 درصد برساند.

    نتايج تحقيقات جديد نشان داده است که طب سوزني، احتمال موفقيت روش لقاح مصنوعي را افزايش مي دهد.

    اگر چه اولين زايمان موفق به روش لقاح مصنوعيIVF در اثر انتقال يک جنين خيلي زود جاي خود را به انتقال چند جنين داد. با وجودي که در انتقال چند جنين احتمال بارداري بيشتر است، اما بارداري چند قلو از پيامد هاي جدي و مهم آن نسبت به انتال يک جنين به شمار مي آيد.

    ميزان بروز چند قلويي در کساني که تحت IVF قرار گرفته اند، در اروپا 4/25 و در ايالت متحده  3/35درصد بوده، در حالي که اين ميزان در بارداري هاي طبيعي 1/1 است.

    به تازگي پژوهشگران درمان ناباروري در درمانگاهي در انگلستان، به پيشرفتي دست يافته اند که آينده اين روش براي لقاح مصنوعي محسوب مي شود.

    جنين هاي منجمد حاصل از لقاح مصنوعي، اميد را در دل هزارن زن نابارور زنده کرده است.

    پژوهشگران بخش بارور سازي آکسفورد(OFU) بيمارستان رادکليف به پيشرفتي دست يافته اند که  تخمک هاي منجمد را براي بسياري از زوج ها به گزينه جذاب تري براي فرزند دار شدن تبديل خواهد کرد. اين روال به دوره هاي مکرر هورمون درماني و استخراج تخمک که مي تواند رنج آور باشد، نيازي ندارد. اين تحقيقات نشان داد که اگر جنين هاي مازاد حاصل از يک چرخه لقاح مصنوعي که پزشکان براي انجماد مناسب مي دانند، ذخيره شوند، يک زن مي تواند شانس باردار شدن خود را از يک چرخه لقاح مصنوعي تا 50 درصد افزايش دهد.

    محققان بيمارستان ياد شده، ميزان بارداري را در يک هزار و 290 زوج که در اين درمانگاه تحت درمان لقاح مصنوعي قرار گرفتند، بررسي کردند.

    آنها دريافتند با در نظر گرفتن زناني که با تخمک هاي منجمد تحت درمان باروري قرار گرفته اند، ميزان بارداري از 40 به 59 درصد در بين زنان زير 39 سال و از 31 به 49 درصد در بين زنان بالاي 39 سال افزايش يافته است.

    دکتر«تيم چايلد» متخصص باروري اين درمانگاه، بيشترين مشکلات درمان لقاح مصنوعي براي زوج ها را مصرف داروها، انجام تزريقات، هزينه ها و مخاطرات آن مي داند. وي مي افزايد با اجراي يک برنامه خوب انجماد سازي جنين مي توان فوايد زيادي را نصيب زوج ها و درمانگاه ها نمود.

    وي مي گويد زناني که تحت درمان لقاح مصنوعي قرار مي گيرند، بايد شانس منجمد سازي جنين هاي اضافي به جاي دور ريختن آنها را داشته باشند، چرا که اين کار بي خطر تر و کم هزينه تز از استفاده مکرر از جنين هاي تازه است.

    وي خاطر نشان مي کند که براي انتخاب جنين هايي که قرار است منجمد شوند، دقت بسياري لازم است و بايد از شانس بقاي آنها پس از فرايند و خروج از انجماد اطمينان حاصل شود.

    قطعاً منجمد سازي جنين هاي اضافي، هزينه هايي را تحميل مي کند، اما در واقع درمان با جنين تازه هزينه بيشتري در بر دارد.

    انجماد جنين حدود 600 پوند و هر بار استفاده از آنها حدود 700 پوند هزينه در بر دارد.

    اين در حالي است که چرخه لقاح مصنوعي 4000 پوند هزينه دارد. از اين رو استفاده از جنين منجمد بسيار ارزان تر تمام مي شود و به علاوه جنين ها بلا استفاده نمي مانند.
+ نوشته شده در  شنبه هفدهم مرداد 1388ساعت 1:20  توسط رضا عباسی  | 

 
l>